Dojazd Telefon E-mail

Reprezentacja spółki z o.o. w umowach z członkami zarządu

4 września 2025
Prawo gospodarcze i handlowe

Zgodnie z art. 210 § 1 k.s.h., spółkę w relacjach z członkiem zarządu reprezentuje rada nadzorcza albo pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Umowa zawarta z członkiem zarządu przez inny organ czy wspólników jest nieważna. Wyrok Sądu Najwyższego z 14 października 1997 r. (I PKN 319/97) przesądził, że wyłączna kompetencja do zawierania takich umów wynika z ustawy.

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 czerwca 2005 r. (II PK 276/04) uznał, że umowa o pracę zawarta z członkiem zarządu przez zgromadzenie wspólników, a nie przez pełnomocnika powołanego uchwałą, jest bezwzględnie nieważna. Orzeczenie to potwierdza, że nawet najwyższy organ właścicielski nie ma kompetencji do reprezentowania spółki w tego typu relacjach. Przepis art. 210 § 1 k.s.h. ma na celu wyeliminowanie konfliktu interesów między spółką a członkiem zarządu.

Podobnie SN w wyr. z 18.08.2005 r. (V CK 103/05) wskazał, że umowa zawarta między członkami zarządu, będącymi jednocześnie wspólnikami, a spółką, stanowi niedopuszczalną czynność „z samym sobą” i jest nieważna. W ten sposób podkreślono, że mechanizm art. 210 k.s.h. jest zabezpieczeniem przed nadużyciami. Zarząd nie może bowiem działać jako pełnomocnik samego siebie ani wpływać na kształtowanie własnych stosunków kontraktowych ze spółką.

Odmienne stanowisko pojawiło się w wyr. SN z 14.12.2004 r. (III PK 60/04), gdzie dopuszczono możliwość bezpośredniej reprezentacji przez wspólników. Pogląd ten pozostaje jednak wyjątkiem, krytykowanym w doktrynie, gdyż stoi w sprzeczności z literalnym brzmieniem art. 210 § 1 k.s.h. oraz wcześniejszym orzecznictwem. Umowa zawarta w tym trybie nie znajduje należytego oparcia prawnego i naraża spółkę na ryzyko stwierdzenia jej nieważności. Tym samym rola rady nadzorczej i pełnomocnika pozostaje kluczowa.

Ważne stanowisko zajął SN w wyr. z 2.02.2000 r. (II UKN 360/99), podkreślając, że komisja rewizyjna nie może zawierać umowy o pracę z członkiem zarządu, gdyż kompetencja ta przysługuje wyłącznie wskazanym w ustawie podmiotom. Próba rozszerzenia uprawnień innych organów w tym zakresie jest sprzeczna z art. 210 k.s.h. i skutkuje nieważnością czynności. Podobnie nieważna będzie umowa zawarta przez pełnomocnika powołanego przez zarząd lub prokurenta.

Członek jednoosobowego zarządu nie może ustanowić prokurenta w celu zawarcia umowy o pracę z sobą lub innymi członkami organu. Kompetencja ta pozostaje zastrzeżona dla rady nadzorczej lub pełnomocnika zgromadzenia wspólników. Celem regulacji jest ochrona interesu spółki oraz jej wspólników przed konfliktami lojalności i ryzykiem jednostronnego kształtowania treści stosunku prawnego przez członka zarządu.

Pozostałe z działu: Prawo gospodarcze i handlowe

Prawo cywilne

Umowy i poufność w due diligence: jak chronić tajemnicę przedsiębiorstwa i kontrolować przepływ danych

12 marca 2026
Tajemnica przedsiębiorstwa bywa największym aktywem sprzedającego, a due diligence wymaga jej częściowego ujawnienia. Dlatego umowa o poufności stanowi fundament procesu, niezależnie od tego, czy transakcja dojdzie do skutku. Dobrze ułożone zasady dostępu do danych chronią know how, ograniczają ryzyko wykorzystania informacji poza transakcją i porządkują odpowiedzialność uczestników. W praktyce bezpieczeństwo danych to warunek zaufania w […]
Czytaj więcej

Prawo cywilne

Odpowiedzialność zarządu i standard należytej staranności w due diligence

15 lutego 2026
Należyta staranność w transakcjach M&A nie kończy się na podpisaniu umowy, bo zarząd odpowiada za sposób przygotowania decyzji inwestycyjnej. Due diligence nie zawsze wynika wprost z przepisów, ale bywa elementem standardu rynkowego, który chroni przed zarzutem działania bez rozeznania. W praktyce odpowiedzialność zarządu zależy od tego, czy organy spółki realnie oceniły ryzyka, a nie od […]
Czytaj więcej

Prawo cywilne

Due diligence w M&A: jak ustalić ryzyka i bezpiecznie przygotować transakcję

21 stycznia 2026
Audyt prawny w transakcjach fuzji i przejęć pozwala nabywcy zrozumieć, co realnie kupuje, zanim podpisze dokumenty. Dzięki analizie dokumentów i faktów można wcześnie wykryć ryzyka transakcyjne, które wpływają na cenę, warunki umowy i zakres odpowiedzialności stron. Dobrze zaplanowany proces skraca negocjacje, porządkuje dane w data roomie i chroni interesy zarządów oraz wspólników. Po co przeprowadza […]
Czytaj więcej

Prawo cywilne

Zasady uczciwości kupieckiej a umowa w obrocie: kiedy sąd koryguje skutki kontraktu

16 stycznia 2026
W relacjach między przedsiębiorcami sama umowa nie zawsze przesądza o końcowym rozliczeniu. Sądy coraz częściej oceniają, czy wykonywanie uprawnień nie prowadzi do rezultatów sprzecznych z zasadami uczciwości kupieckiej. To szczególnie istotne, gdy jedna strona domaga się zapłaty w oparciu o postanowienia kontraktu, a druga wskazuje na nierównowagę i realia transakcji. Orzecznictwo pokazuje, że etyka obrotu […]
Czytaj więcej

Prawo cywilne

Faktura VAT jako dowód w sporze: jak wpływa na ocenę oświadczenia woli stron

12 stycznia 2026
W praktyce sporów gospodarczych Faktura VAT często staje się jednym z kluczowych dokumentów, na podstawie których sąd odtwarza relację między stronami. Nie przesądza ona automatycznie o istnieniu umowy, ale może pomóc ustalić jej treść, zwłaszcza gdy towarzyszą jej inne dowody. Szczególnie ważne jest, czy dokument odzwierciedla oświadczenie woli wystawcy i jak wpisuje się w całokształt […]
Czytaj więcej

Skontaktuj się z nami

ul. Sadowa 10, 42-300 Myszków