Prawo pracy
Zmiany w przepisach dotyczących stażu pracy, które wchodzą w życie w 2026 roku, znacząco wpływają na sposób ustalania uprawnień pracowniczych. Nowelizacja Kodeksu pracy rozszerza definicję stażu pracy i uwzględnia różne formy aktywności zawodowej. Nowe regulacje mają duże znaczenie dla urlopów, dodatków oraz innych świadczeń. Dlatego zarówno pracownicy, jak i pracodawcy powinni dokładnie poznać zakres i moment wejścia w życie tych zmian.
Terminy wprowadzenia nowych zasad
Ustawodawca wprowadził zmiany w stażu pracy etapami, w zależności od miejsca zatrudnienia. Od 1 stycznia 2026 roku nowe zasady stosują jednostki sektora finansów publicznych, w tym urzędy, szkoły i publiczne szpitale. Od 1 maja 2026 roku przepisy obejmą także pozostałych pracodawców, w szczególności przedsiębiorców prywatnych. Taki podział ma ułatwić dostosowanie się do nowych obowiązków.
Jakie okresy wliczysz do stażu pracy
Zmiany pozwalają zaliczyć do stażu pracy okresy aktywności, które wcześniej nie miały znaczenia przy ustalaniu uprawnień. Pracownik doliczy czas prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej, jeśli opłacał składki emerytalne i rentowe. Do stażu pracy wejdą również okresy pracy na umowach zlecenia, agencyjnych lub o świadczenie usług, o ile podlegały ubezpieczeniom. Przepisy obejmują także pracę za granicą poza etatem.
Ulga na start i współpraca przy działalności
Nowe regulacje uwzględniają również okres korzystania z ulgi na start, czyli pierwsze sześć miesięcy prowadzenia działalności bez składek społecznych. Do stażu pracy zalicza się także czas współpracy z osobą prowadzącą firmę lub wykonującą umowy cywilnoprawne. Ustawodawca przewidział również możliwość doliczenia okresów osobistej opieki nad dzieckiem w czasie zawieszenia działalności gospodarczej. Zmiany lepiej odzwierciedlają rzeczywisty przebieg kariery zawodowej.
Rola ZUS i procedura potwierdzania okresów
Zakład Ubezpieczeń Społecznych potwierdza okresy zaliczane do stażu pracy na podstawie danych zapisanych na koncie ubezpieczonego. W praktyce wystarczy złożyć wniosek o wydanie zaświadczenia, bez dołączania dokumentów. Jeżeli ZUS nie znajdzie wymaganych informacji, wyda decyzję odmowną. W takiej sytuacji zainteresowany może złożyć wniosek o postępowanie wyjaśniające i przedstawić posiadane dowody.
Zmiany w zakresie stażu pracy w 2026 roku mają istotne znaczenie dla praw pracowniczych i obowiązków pracodawców. Prawidłowe ustalenie stażu pracy wymaga analizy indywidualnej sytuacji zawodowej i ubezpieczeniowej. W razie wątpliwości warto skorzystać z pomocy profesjonalistów. Nasza kancelaria oferuje kompleksowe doradztwo prawne w zakresie prawa pracy i wspiera klientów w stosowaniu nowych przepisów. Zapraszamy do kontaktu.